Sıfır Tıklama (Zero-Click) Çağında SEO: AI Yanıt Motorlarından Trafik Çekme Taktikleri

Özet
Sıfır tıklama SEO, kullanıcının aramasını sonuç sayfasında veya AI özetinde tamamlayabildiği dönemde hâlâ organik ziyaret, etkileşim ve dönüşüm kazanmak için içerik, ölçüm ve ürün stratejisini yeniden kurma disiplinidir. Zero-click aramalar AI’dan önce de vardı; AI Overviews bu davranışı bazı sorgularda güçlendirebilir. Google’da görünür olup tıklanamayan siteler için soru şudur: kullanıcı özeti SERP’te alabiliyorsa siteyi neden ziyaret etsin?
Bu rehber anahtar kelime listesini değil, ziyaret motivasyonunu merkeze alır. Temel görünürlük için kişisel blog SEO rehberine; atıf yüzeyleri için GEO yazısına bakın. Amaç: impression artıp click düşerken panik etmeden teşhis etmek ve tıklanmaya değer varlıklar üretmek — trafik garantisi yoktur.
Arama Sonuçlarının Yeni Gerçeği: Tıklamasız Aramalar Neden Artıyor?
Zero-Click Search nedir?
Zero-click search, kullanıcının aramasını başka bir web sitesine gitmeden sonuç sayfasında tamamlamasıdır. Featured snippet, bilgi paneli, hava durumu, hesap makinesi, döviz, harita ve doğrudan cevaplar uzun süredir bu deneyimi üretir. Google AI Overviews ve AI Mode yeni bir katmandır; zero-click ile aynı şey değildir. AI özeti olmayan arama da sıfır tıklamayla bitebilir; AI özeti olan aramada kullanıcı yine siteye tıklayabilir.
Google AI Overviews neden önemli?
Google’ın AI features belgesi, Overviews ve AI Mode’un destekleyici linkler sunabildiğini; ek zorunlu Schema veya AI dosyası gerektirmediğini yazar. Temel: indeks + snippet uygunluk + people-first içerik. Overviews her sorguda tetiklenmez.
Zero-click ve AI özetleri arasındaki fark
| Zero-click (genel) | AI Overviews / AI Mode | |
|---|---|---|
| Tanım | SERP’te ihtiyacı bitirme | Üretken özet + kaynak linkleri |
| Örnek | Hava, hesap, snippet | Sentezlenmiş cevap |
| Trafik etkisi | Sorguna göre | Pew vb. çalışmalarda tıklama düşüşü gözlemi |
| Ölçüm | CTR, click, pozisyon | + GSC Generative AI impressions (2026) |
2025–2026 kullanıcı davranışı araştırmaları
Pew Research Center (22 Temmuz 2025; tarama verisi Mart 2025): 900 ABD yetişkinin KnowledgePanel Digital tarama kaydı; 68.879 benzersiz Google araması; ~%18’inde AI özeti. AI özeti olan ziyaretlerde geleneksel sonuç tıklaması %8; olmayanlarda %15. Özet içi kaynak tıklaması %1. Oturum bitirme: özetli %26 vs özetsiz %16. Yöntem: sonraki URL zaman damgası; sonuç metni Nisan 2025’te yeniden toplanmış (özetler zamanla değişebilir). ABD paneli; Türkiye veya tüm Google’ı temsil etmez.
Bu oranları “her sitede trafik yarıya indi” diye genellemeyin. SparkToro/Datos tarzı zero-click tahminleri, Ahrefs/Semrush CTR modelleri farklı evren ve yöntem kullanır; yüzdeleri aynı satıra karıştırmayın.
Dört okuyucu profili aynı veriyi farklı yorumlar: kişisel blogcu “neden tıklanmıyor?” diye bakar; SEO uzmanı GSC’de query bazlı CTR ayrıştırır; yayıncı AI citation ile abonelik dengesi kurar; araç geliştirici görev tamamlayan sayfalarla branded return peşindedir. Bu yazı dördüne de teşhis + içerik + ürün katmanını sunar.
Zero-click her zaman kötü mü?
Kaynak olarak görünmek marka ve güven sinyali üretebilir. Ancak görünürlük otomatik ziyaretçi, gelir veya dönüşüm değildir. Strateji: özetlenebilir bilgiyi gizlemeden, derinlik, araç, veri ve görev tamamlama ile tıklama gerekçesi yaratmak.
Organik Trafik Kaybı Nasıl Teşhis Edilir?
AI özetini suçlamadan önce çok nedenli bakın: algoritma güncellemesi, sıralama kaybı, mevsimsellik, sorgu hacmi, rakip, indeks/canonical/robots, URL taşıma, içerik decay, niyet kayması, SERP tasarımı, featured snippet.
Search Console metrikleri
Clicks · Impressions · CTR · Average Position · Query · Page · Device · Country · Search Appearance. 2026’da Generative AI performance reports AI Overviews/AI Mode impression’ını ayrı gösterir; tüm zero-click nedenlerini tek başına açıklamaz. Trafik düşüşü için Google’ın debugging search traffic drops rehberini izleyin.
Temsili CTR örneği
| Dönem | Gösterim | Tıklama | CTR |
|---|---|---|---|
| Önceki | 50.000 | 2.500 | %5,0 |
| Sonraki | 60.000 | 1.800 | %3,0 |
Gösterim artıp tıklama düşebilir. Bu tablo temsilidir. Ek veri: ortalama pozisyon, sorgu karışımı, AI impression, mevsimsellik, rakip SERP.
Search Console vs GA4
GSC clicks ile GA4 sessions birebir değildir (farklı tanımlar, gecikme, bot/filtre). Teşhiste ikisini birlikte kullanın; Search Console + Analytics rehberine bakın.
Pratik teşhis akışı:
- GSC’de site genelinde click ve impression trendi (28/90 gün).
- Düşüşün sorguya mı yoksa sayfaya mı bağlı olduğunu ayırın.
- Ortalama pozisyon kötüleştiyse önce sıralama/algoritma hipotezi.
- Pozisyon stabil, CTR düştüyse SERP özelliği (snippet, AI Overview, paket) hipotezi.
- Generative AI raporunda aynı URL’ler impression alıyor mu?
- GA4’te organic session, engagement ve landing page’i çaprazlayın.
- Teknik: noindex, canonical, 404, robots, site taşıma kontrolü.
- Changelog: aynı haftada title, redesign veya içerik kesimi var mı?
Tek bir grafikle “AI öldürdü” demek teşhis değil, hikâyedir.
Hangi İçerik Türleri AI Özetleri Karşısında Tutunamıyor?
Bilgi verme ile değer üretme
“RAM nedir?” kısa tanıma açıktır. “16 GB ile 32 GB RAM gerçek iş yüklerinde nasıl fark eder?” senaryo, ölçüm ve karşılaştırma ister — AI yine özetleyebilir; tıklama gerekçesi genelde metodoloji, tablolar, ekran görüntüleri, araçlardır.
İçerik risk matrisi (stratejik sınıflama)
| İçerik Türü | Kullanıcı Niyeti | Zero-Click Riski | Eklenebilecek Özgün Değer |
|---|---|---|---|
| Basit tanım | Informational | Yüksek | Kısa cevap + derin senaryo bölümü |
| Nasıl yapılır | Task / informational | Orta | Sürüm, hata, ekran görüntüsü |
| Ürün karşılaştırması | Commercial | Orta–yüksek | Gerçek test koşulları |
| Gerçek benchmark | Problem solving | Daha düşük | Metodoloji + ham veri |
| İnteraktif hesaplayıcı | Task completion | Daha düşük | Anında sonuç |
| İndirilebilir şablon | Task | Daha düşük | Kullanılabilir dosya |
| Vaka analizi | Strategic | Orta | Önce/sonra + sınırlar |
| Topluluk içeriği | Social proof | Değişken | Tartışma, güncelleme |
Bu matris Google’ın gizli skoru değildir; içerik planlama aracıdır. Commodity listeler ve kaynaksız istatistikler risklidir; e-ticaret ürün yüzeyi için AI Overviews e-ticaret yazısına bakın.
Search intent derinleştirme
Niyetler: informational, navigational, commercial investigation, transactional, problem solving, task completion.
| Sorgu | Yüzeysel cevap | Daha derin ihtiyaç |
|---|---|---|
| PDF nedir? | Tanım | Düzenleme / birleştirme / dönüştürme |
| Kelime sayısı nedir? | Tanım | Metinde kelime/karakter hesaplama |
| CTR nedir? | Formül | GSC’de düşüş analizi |
| WebP nedir? | Format tanımı | Dönüştürüp boyut küçültme |
Cevabı gizleyerek tıklama zorlamak etik ve sürdürülebilir değildir. Strateji: cevabı açık ver; ileri görev için sonraki adım sun.
Information gain ve commodity içerik
Google’ın helpful content çerçevesi “people-first” ve benzersiz değer vurgular. Zero-click döneminde bu daha keskindir: internette zaten bol olan tanımı yeniden yazmak, AI özetinin işini kolaylaştırır. Information gain, okuyucuya (ve dolayısıyla sistemlere) yeni bilgi, ölçüm veya deneyim katmaktır. E-E-A-T burada sayısal Google skoru değildir; şeffaf yazarlık, metodoloji ve güncel kaynak güven üretir.
Türkiye’deki bilgilendirici sorgular (“nedir”, “nasıl yapılır”, “düşüyor”) sıkça AI Overview tetikleyebilir. Ticari araştırma (“alınır mı”, “hangisi daha iyi”) ise karşılaştırma tablosu ve gerçek kullanım senaryosu istediğinde tıklama gerekçesi güçlenebilir — yine garanti değildir.
Tıklanmaya Değer İçerik Stratejisi: Vaka Analizleri ve Özgün Veriler
Gerçek deneyim içerikleri
Kurulum, yapılandırma, hata mesajı, sürüm numarası ve ekran görüntüsü AI’nın genel özetinden ayrışır. Yapılmamış deneyi yapılmış gibi yazmayın. Yerel LLM veya API maliyet yazıları (Ollama rehberi, DeepSeek R1/V3) bu yönde örnek çerçevedir.
Özgün benchmark ve birinci taraf veri
GPU/SSD, CWV, API fiyatı, kendi GSC trendleriniz. Metodoloji ve tarih şarttır. Gerçek site veriniz yoksa “temsili” deyin.
Vaka analizi yapısı
Başlangıç → müdahale → gözlenen sonuç → sınırlar (aynı dönemde başka değişkenler). Nedensellik iddiasında temkinli olun.
İndirilebilir ve interaktif varlıklar
Kontrol listesi, şablon, örnek config, hesap dosyası. Boş vaatli “ücretsiz e-kitap” yerine kullanılabilir çıktı.
Başlık ve Meta Açıklamalarında Merak ve Katma Değer Dengesi
CTR nedir?
CTR = tıklama / gösterim. Title links belgesine göre Google başlığı yalnızca HTML title’dan almak zorunda değildir; H1 ve görünür başlıklar da kullanılabilir. Snippet meta description’ı her zaman aynen göstermez.
Başlık örnekleri
| Genel | Fayda odaklı (içerikte gerçek olmalı) |
|---|---|
| Google Search Console Nedir? | Search Console’da Trafik Düşüşü Nasıl Analiz Edilir? |
| SEO Nedir? | Organik Trafik Neden Düşer? 7 Kontrol Yöntemi |
| AI Overviews Nedir? | AI Overview Görünürlüğünde CTR Nasıl Okunur? |
| Meta Description Nedir? | Snippet’te Görünen Açıklamayı Nasıl İyileştirirsiniz? |
| WebP Nedir? | WebP Dönüşümü ile Görsel Boyutunu Küçültme Adımları |
Clickbait (yanıltıcı merak, saklanan cevap) güveni eritir. CTR testinde pozisyon, sorgu karışımı, cihaz, ülke ve mevsimi kontrol edin; zamansal korelasyon ≠ nedensellik.
Search Console ile CTR analizi adımları
- Performans → son 28 gün vs önceki 28 gün.
- Sayfa veya sorgu boyutunda CTR düşenleri filtreleyin (yüksek impression, düşük CTR).
- Ortalama pozisyon kötüleştiyse önce sıralama; pozisyon stabilken CTR düştüyse SERP özelliği / snippet / niyet şüphesi.
- Generative AI raporunda aynı URL’lerin impression alıp almadığına bakın.
- Title/description değişikliğini changelog’a yazın; 2–4 hafta sonra aynı filtreyle yeniden ölçün.
E-E-A-T burada sayısal skor değildir: şeffaf metodoloji, yazar kimliği, güncel kaynak ve vaat-içerik tutarlılığı güven üretir.
Sitenizi Bir Bilgi Veritabanından Topluluk ve Araç Merkezine Dönüştürmek
Utility-driven traffic nedir?
Kullanıcı yalnızca okumak değil işini bitirmek ister: kelime saymak, slug üretmek, görsel dönüştürmek, UTM oluşturmak. AI de yapabilir; fark genelde hız, tekrar kullanım, veri kontrolü ve görev odaklı arayüzdür. “AI yapamaz” iddiası yanlıştır.
sezerkocer.net araçları — güncel durum (11 Ekim 2026)
Ücretsiz araçlar ve metin araçları kategorileri yayında. Katalogda Kelime/Karakter Sayacı, Slug Oluşturucu, Markdown Önizleyici, Görsel Boyutlandırıcı, WebP Dönüştürücü, Görsel Sıkıştırıcı, UTM Link Oluşturucu vb. listelenir; hepsi “Yakında” durumundadır — çalışan uygulama gibi tanıtılmaz. PDF Editor sitede doğrulanmamıştır; gelecekteki ürün/içerik fırsatıdır.
Blog → araç yolculuğu (araçlar canlı olunca):
| Blog konusu | Potansiyel araç | Not |
|---|---|---|
| Başlık / meta / slug | Kelime sayacı, Slug | Şu an yakında |
| Görsel SEO / CWV | WebP, boyutlandırıcı, sıkıştırıcı | Şu an yakında |
| Kampanya ölçümü | UTM oluşturucu | Şu an yakında |
| PDF görevleri | PDF editör (yok) | Fırsat; uydurma link yok |
Araç sayfası SEO
İndekslenebilir açıklama metni, H1/H2, canonical, SSR/prerender veya botun okuyabileceği içerik, CWV, mobil kullanılabilirlik, FAQ, ilgili blog linkleri. Yalnızca JS ile boş kabuk sayfa SEO’yu zayıflatır.
Tekrar ziyaret
Bülten, RSS, güncellenen kaynak sayfaları, geri bildirim, açık kaynak. Bookmark ve branded search, zero-click SERP’e karşı tampon olabilir.
Bir Teknoloji Blogu İçin Uygulamalı Trafik Stratejisi
| Kategori | Kullanıcı sorusu | İçerik türü | Özgün değer | Araç fırsatı | Metrik |
|---|---|---|---|---|---|
| Donanım | X vs Y alınır mı? | Benchmark | Test koşulları | — | Engaged session |
| Yazılım | Nasıl kurulur? | Tutorial | Config + hata | Şablon indir | Downloads |
| Yapay zekâ | Yerel model? | Rehber | VRAM/maliyet tablosu | — | Returning users |
| SEO | CTR neden düştü? | Analiz | Temsili GSC senaryosu | UTM (yakında) | CTR, tool use |
Örnek içerik yol haritası (temsili)
Bir teknoloji blogu üç çeyrekte şunu deneyebilir: (1) “nedir” sayfalarına doğrudan cevap + “derin dalış” bölümü eklemek; (2) her donanım/yazılım incelemesine test koşulları tablosu koymak; (3) SEO yazılarına indirilebilir kontrol listesi vermek; (4) araçlar canlı olunca blog CTA’sını “oku”dan “hesapla/dönüştür”e çevirmek. Bu yol haritası trafik artışı vaadi değildir; ziyaret motivasyonunu çeşitlendirir.
AI Yanıt Motorlarından Referral Trafik
Citation ≠ ziyaret. Özgün veri, derin analiz veya çalışan araç kullanıcıyı tıklatabilir — otomatik alıntı garantisi değildir. GA4’te chatgpt.com, perplexity referral’larını inceleyin; her oturumda UTM/referrer eksiksiz olmayabilir. Google AI tıklamaları GSC Web + Generative AI raporlarında izlenir. Kalite: engagement, key events, dönüşüm, returning users, (ileride) tool usage.
OpenAI publisher notlarına göre ChatGPT arama trafiğinde utm_source=chatgpt.com görülebilir. Perplexity ve diğerleri farklı referrer kalıpları kullanabilir. “AI’dan X oturum geldi” ile “Y sorgusunda kaynak gösterildik” aynı KPI değildir; birini diğerinin vekili sanmayın. Branded search artışı, sıfır tıklama SERP’te görünür olup tıklanmayan markaların uzun vadede toparlanma sinyali olabilir — tek başına başarı değildir.
İçerikleri Nasıl Önceliklendirmeliyiz?
Envanter: eski/yeni click, impression/CTR değişimi, pozisyon, niyet, güncellik, dönüşüm değeri, iyileştirme maliyeti.
- Korunacak: İyi trafik + dönüşüm
- Geliştirilecek: Impression var, CTR/dönüşüm zayıf
- Yeniden yapılandırılacak: Decay / niyet uyumsuz
- Birleştirilecek: Parçalanmış aynı niyet
- Araçla desteklenecek: Görev tamamlama niyeti
Her düşen sayfayı silmeyin; 301 ve kanibalizasyonu bilinçli yönetin.
Zero-Click Döneminde Başarı Nasıl Ölçülür?
Geleneksel: clicks, impressions, CTR, position, organic sessions. Genişletilmiş: AI visibility/citation, referral, branded search, engaged sessions, tool interactions, downloads, email, returning, assisted conversions.
Temsili KPI tablosu:
| KPI | Başlangıç | Sonraki | Değişim | Olası yorum |
|---|---|---|---|---|
| Organik gösterim | 100.000 | 120.000 | +%20 | Görünürlük artmış olabilir |
| Organik tıklama | 4.000 | 3.200 | −%20 | CTR baskısı / niyet |
| CTR | %4,0 | %2,7 | −1,3 pp | AI/SERP veya başlık |
| AI görünürlüğü | — | GSC GenAI | — | Impression; click değil |
| Referral (AI) | 50 | 80 | +30 | Citation ≠ kalite |
| Araç kullanımı | 0 | 0 | — | Araçlar henüz yakında |
| Returning users | %12 | %15 | +3 pp | Sadakat |
| Dönüşüm oranı | %1,0 | %1,1 | +0,1 | Trafik kalitesi |
Rakamlar temsili. Nedensellik için kontrol sayfaları ve değişiklik kaydı tutun.
90 Günlük Zero-Click SEO Uygulama Planı
| Dönem | Odak | Çıktı |
|---|---|---|
| 0–30 gün | GSC + GenAI rapor, CTR listesi, teknik kontrol, niyet sınıflama, araç durumu denetimi | Teşhis notu |
| 31–60 gün | Özgün veri, başlık/snippet, iç link, şablon, içerik refresh | Güncellenmiş sayfa seti |
| 61–90 gün | Dağıtım, bülten/RSS, AI referral, ikinci ölçüm, kazanan formatlara yatırım | Karşılaştırma raporu |
Garanti yok. Ölçülebilir çıktı: teşhis → müdahale → yeniden ölçüm.
30 / 60 / 90 gün kontrol listesi
30. gün: En az 20 URL’lik “yüksek impression + düşük CTR” listesi; teknik hata yok/var notu; Generative AI impression alan ilk 10 sayfa.
60. gün: Listeden en az 5 sayfada doğrudan cevap + özgün bölüm veya şablon; title/meta changelog; yeni iç linkler.
90. gün: Aynı 20 URL’de CTR ve click karşılaştırması; AI referral oturumları; hangi formatın (benchmark / rehber / şablon) daha iyi engagement verdiği.
Sonuç kötüleşirse müdahaleyi geri alın; “güncelleme tarihi değişti”yi içerik iyileştirmesi sanmayın.
Zero-Click SEO Hakkında Yaygın Yanılgılar
- Tüm sitelerin trafiği AI yüzünden düşüyor. — Pew ABD paneli; evrensel kanun değil.
- Google hiç trafik göndermiyor. — Milyarlarca tıklama iddiası Google tarafında; sıfır değildir.
- Zero-click AI ile başladı. — Snippet ve bilgi panelleri eskidir.
- Blog anlamsız. — Derinlik ve görev değeri olan blog hâlâ işe yarar.
- Uzun makale her zaman kazanır. — Uzunluk ≠ bilgi yoğunluğu.
- Kişisel deneyim = sıralama garantisi. — E-E-A-T skor değildir.
- Meraklı başlık CTR’yi kesin artırır. — Yanıltıcı başlık zarar verir.
- Ücretsiz araç = otomatik trafik. — Keşif + kullanılabilirlik şart.
- Citation = ziyaretçi. — Zero-click citation sık.
- Impression↑ click↓ = kesin AI. — Çok nedenli analiz gerekir.
- Tüm bilgi içerikleri değersiz. — Commodity olanlar riskli.
- Cevabı sakla, tıkla. — Güven ve uzun vadeli SEO’ya aykırı.
Bu yanılgıların ortak paydası tek nedenli hikâyedir. Zero-click bir SERP özelliği ailesidir; AI Overviews o ailenin yeni ve görünür üyesi. Trafik ise sıralama, niyet, snippet, mevsim, rakip ve ürün değerinin bileşkesidir. Teşhis çok değişkenli olmadıkça strateji de tek sloganlı kalır.
Sıkça sorulan sorular
Sıfır tıklama SEO nedir?
SERP veya AI özetinde ihtiyaç bitse bile siteye ziyaret, etkileşim ve dönüşüm kazandıracak içerik/ürün stratejisidir. Anahtar kelime manipülasyonu değildir.
Zero-click arama ne demektir?
Kullanıcının aramasını başka siteye gitmeden sonuç sayfasında tamamlamasıdır.
Google AI Overviews organik trafiği düşürür mü?
Pew (ABD, Mart 2025 verisi) AI özetli ziyaretlerde daha düşük sonuç tıklaması gözlemledi. Bu, her site ve ülke için kesin kanıt değildir; teşhiste diğer nedenleri de kontrol edin.
Gösterimler artarken tıklamalar neden düşer?
CTR düşer. Nedenler: AI/SERP özellikleri, pozisyon, sorgu karışımı, başlık, mevsimsellik. Temsili hesap: 50k→2,5k (%5) ile 60k→1,8k (%3).
Organik trafik düşüşü nasıl analiz edilir?
GSC query/page, pozisyon, GenAI impression, GA4 sessions, teknik indeks, rakip ve niyet. Google’ın traffic drop rehberini izleyin.
CTR nasıl artırılır?
Intent uyumlu title/snippet, özgün fayda vaadi, clickbait’siz merak, içerik-vaat tutarlılığı. A/B’de değişkenleri kontrol edin.
Hangi içerikler daha fazla etkilenir?
Kısa tanım, commodity liste, kaynaksız derleme. Benchmark, araç, şablon ve vaka daha dayanıklı olabilir — garanti değil.
Yapay zekâ çağında blog yazmak mantıklı mı?
Evet, özgün deneyim, veri ve görev değeri varsa. Yalnızca yeniden yazılmış genel bilgi zayıftır.
Ücretsiz araçlar trafik kazandırabilir mi?
Görev tamamlama niyetinde güçlü olabilir. sezerkocer.net araç kataloğu şu an “Yakında”; canlı vaat etmeyin.
ChatGPT ve Perplexity’den trafik gelir mi?
Referral mümkün; citation otomatik tıklama değildir. GA4’te kaynakları izleyin.
SEO ve GEO birlikte kullanılabilir mi?
Evet. SEO keşif/sıralama; GEO atıf görünürlüğü. Google açısından AI Search hâlâ SEO çerçevesindedir.
Zero-click döneminde başarı nasıl ölçülür?
Yalnızca click değil: AI impression, referral, engagement, returning users, (ileride) tool usage ve dönüşüm.
Sonuç
Sıfır tıklama SEO, “Google bitti” paniğinden değil, neden tıklansın? sorusundan başlar. Cevabı SERP’te verin; derinlik, veri, şablon ve (hazır olduğunda) araçlarla siteye gelme gerekçesi oluşturun. Impression↑ click↓ senaryosunda AI’yı varsayılan suçlu yapmadan GSC + GA4 ile teşhis edin. Ölçün, güncelleyin, garanti satmayın.
Kaynakça
- Pew Research Center — Google AI summaries and click behavior (22 Temmuz 2025; Mart 2025 tarama verisi)
- Google — AI features and your website
- Google — Debugging drops in Google Search traffic
- Google — Search Console performance / Generative AI performance reports (2026)
- Google — Title links · Snippets · Creating helpful content
- Google — Search Console and Google Analytics
Araştırma tarihi: 11 Ekim 2026. Pew bulguları ABD paneline aittir. Araç durumları sitedeki “Yakında” etiketine göre doğrulanmıştır.